Yıl: 2020  Cilt: 55  Sayı: 3  Sayfa: 1977-1996

doi: 10.15659/3.sektor-sosyal-ekonomi.20.09.1332


SAĞLIK SEKTÖRÜNDE EKONOMİK GELİŞMİŞLİK POTANSİYELİ VE SOVYETLER BİRLİĞİ’NDEN AYRILAN BAĞIMSIZ TÜRK CUMHURİYETLERİNDE SAĞLIK KALİTESİ YÖNETİMİ

İBRAHİM BORA ORAN

Ekonomik büyüme ve sağlık hizmetlerinde kalitenin sağlanması gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin önem verdiği konuların başında gelmektedir. Bu kapsamda Türk Cumhuriyetleri’nin sağlık sistemlerinin karşılaştırılması ve sağlık harcamalarının incelenmesi de önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı; Türk Cumhuriyetleri’nin sağlık harcamaları ve gayri safi yurt içi hasılasının karşılaştırmalı analizini yapmaktır. Araştırmada 2000 ve 2017 yılları arasında ülkelerin genel ekonomik ve sağlık göstergeleri dikkate alınarak yorumlamalar yapılmıştır. Performans ölçümünde kriter olarak; ülkelerdeki gayri safi yurt içi hasıla ve kişi başına gayri safi yurt içi hasıla düzeyleri ile sağlık sektöründe gerçekleştirilen küreselleşmeye uyum politikaları esas alınmıştır. Ayrıca, genel devlet sağlık harcamaları, sağlık harcamalarının gayri safi yurt içi hasıladaki payı, cepten ödemelerin sağlık harcamalarındaki payı gibi kriterler esas alınmıştır. Veriler, Dünya Bankası (DB),  Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Devlet İstatistik Komiteleri (STAT) veri tabanlarından alınmıştır. Çalışma sonucunda; gayrisafi yurtiçi hasıla,  kişi başına gayrisafi yurtiçi hasıla ve genel devlet sağlık harcamalarında en yüksek rakamlara sahip olan ülke Kazakistan, en düşük rakamlara sahip olan ülke ise Kırgızistan olmuştur. Cepten sağlık harcamalarında en düşük rakama sahip olan ülke Kazakistan’dır. Bunlara ek olarak; yurtiçi genel devlet sağlık harcamalarının ülke gayri safi yurt içi hasılası içindeki % oranı en yüksek olan ülke Özbekistan, en düşük olan ülke Azerbaycan’dır.  Bu bulgular ışığında izlenecek politikaların ilgili ülke ekonomilerinde etkinliği sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler (Keywords): Küresel Ekonomik Entegrasyon, Sağlık Yönetimi, Sağlıkta Kalite, Kalite Yönetimi, Karşılaştırmalı Veri Analizi Yöntemi, Türki Cumhuriyetler

ECONOMIC IMPROVEMENT POTENTIAL IN THE HEALTH SECTOR AND MANAGEMENT OF HEALTHCARE QUALITY IN THE INDEPENDENT TURKISH REPUBLICS LEAVING FROM SOVIET UNION

Achieving economic growth and quality in health care is at the forefront of the issues that developed and developing countries attach importance to. In this context, it is also important to compare the health systems of the Turkish Republics and examine their health expenditures. The purpose of this study, it is a comparative analysis of the health expenditures and gross domestic products (GDP) of the Turkish Republics.  In the survey, interpretations were made taking into consideration the general economic and health indicators of the countries in between 2000 and 2017. As a criterion in performance measurement; gross domestic product, gross domestic product per capita and globalization compliance policies in the health sector have been taken as a basis. In addition, criteria such as general government health expenditures, the share of health expenditures in gross domestic product, share of out-of-pocket payments in health expenditures were taken as basis. Data are collected annually from the World Bank (WB), World Health Organization (WHO), Turkish Statistical Institute (TUIK) and State Statistics Committees (STAT). At the end of the study; Kazakhstan, which has the highest figures in GDP, per capita GDP and general government health expenditures, has been the country with the lowest figures in Kyrgyzstan. The country with the lowest number of out-of-pocket health expenditures is Kazakhstan. Additionally; According to the share of population and total health expenditures in GDP, Azerbaijan has the lowest number and Uzbekistan has the highest number. It is thought that the policies to be followed in the light of these findings will ensure the effectiveness of the economies of the relevant countries.

Anahtar Kelimeler (Keywords): Global Economic Integration, Health Management, Quality in Health, Quality Management, Comparative Data Analysis Method, Turkic Republics.

Tam Metin 77

TÜRKÇE    ENGLISH

MAKALE ARAMA
Arama Alanı:
Arama Terimi:

Copyright © MakaleSistemi.Com altyapısı kullanılmaktadır.