Akdeniz Diyetine Uyum ve Yeme Bozuklukları Aleksitimi Durumunu Nasıl Şekillendirir? - DOĞAN, Gökcen; KOÇ, Elif Nida; AHISKALIOGLU, Zeynep; YABANCI AYHAN, Nurcan (Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 2025)
Duyguları ifade edecek kelimelerin yokluğu anlamına gelen aleksitiminin düzensiz yeme ve yeme bozuklukları için risk faktörü olması sebebiyle, aralarındaki ilişkiyi anlamak önemlidir. Akdeniz diyetinin ise sürdürülebilir beslenme modeline uyum sağlaması ve ülkemiz için en uygun beslenme modellerinden birini oluşturması nedeni ile önemi giderek artmaktadır. Bu çalışma psikiyatrik bozuklular ile ilişkilendirilen aleksitimi, her geçen gün prevalansı artan psikiyatrik bozukluklardan biri olan yeme bozuklukları ve Akdeniz diyetine uyum çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Bu çalışma Mart- Haziran 2022 tarihleri arasında sosyal ağlar aracılığıyla online olarak yürütülmüştür. Çalışma popülasyonu 18-65 yaş arası yetişkin bireylerden oluşturmaktadır. Katılımcılara uygulanan ankette REZZY yeme bozuklukları ölçeği, yeme tutum testi (YTT-26), Akdeniz diyeti bağlılık ölçeği (MEDAS) ve Toronto aleksitimi ölçeği (TAS-20) bulunmaktadır. Analizlerde p<0,05 için anlamlı kabul edilmiştir. Çalışmaya katılan bireylerin 137’si erkek, 364’ü kadındır. Yeme bozukluğu açısından risk altında olan bireylerin anlamlı düzeyde sınırda aleksitimik ya da aleksitimik olduğu, risksiz olan bireylerin ise normal olduğu tespit edilmiştir. Akdeniz diyetine uyum azaldıkça aleksitimi olma sıklığının arttığı, MEDAS skorunun aleksitimi açısından normal bireylerde daha yüksek olduğu bulunmuştur. Sonuç olarak Akdeniz diyetine uyum ile psikiyatrik hastalıklar ve zihin sağlığı üzerinde olumlu etkiler gözlenebileceği düşünülmekte ve bireylere Akdeniz diyetine uyum göstermeleri tavsiye edilmektedir.