(untitled) (Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 2025)
Bu çalışma, Merkez Bankası Dijital Paraları (CBDC) üzerine yapılan akademik literatürün temel yapısını ortaya koymayı amaçlamakta ve bu alandaki en çok atıf alan 343 yayının sistematik ve bilimsel bir bibliyometrik analizini gerçekleştirmektedir. Araştırma kapsamında Central Bank Digital Currency ve CBDC anahtar kelimeleri kullanılarak 2018–2024 yılları arasında yayımlanan çalışmalar taranmış; Web of Science veri tabanı, bibliyografik verilerin kaynağı olarak kullanılmış ve analiz ile görselleştirme işlemleri VOSviewer yazılımı ile yürütülmüştür. Bulgular, özellikle 2021 sonrasında CBDC’lere yönelik akademik ilgide dikkat çekici bir artış olduğunu ve bu artışın Çin, ABD ve Avrupa ülkelerinde yoğunlaştığını ortaya koymaktadır. Anahtar kelime eşzamanlılığı ve yoğunluk analizleri, CBDC’lerin yalnızca parasal bir yenilik değil; blokzincir, siber güvenlik, finansal kapsayıcılık, veri gizliliği ve düzenleyici çerçeveler gibi alanlarla kesişen çok disiplinli bir araştırma alanı olduğunu göstermektedir. Atıf, yazar ve ülke ağ analizleri ise entelektüel yapının giderek daha fazla bütünleştiğini, uluslararası iş birliklerinin arttığını ve küresel düzeyde araştırma derinliğinin arttığını ortaya koymaktadır. Çalışma, CBDC’lerin teknolojik, finansal ve jeopolitik boyutlarıyla birlikte ele alınması gerektiğine işaret ederken; literatürdeki tematik eğilimleri, kavramsal boşlukları ve temel meseleleri görünür kılmakta ve dijital para birimlerinin yükselişine yönelik stratejik bir bakış açısı sunarak yalnızca akademik literatüre değil, merkez bankalarına, politika yapıcılara, piyasa düzenleyicilerine ve ilgili tüm paydaşlara katkı sağlamayı hedeflemektedir.