(untitled) (Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 2025)
Bu çalışmanın temel amacı, tarım istihdamı, tarım enflasyonu ve tarımda ihracatın ithalatı karşılama oranı gibi göstergelerin gayri safi yurt içi hasıla (GSYH) büyümesi üzerindeki etkisini çoklu doğrusal regresyon analizi aracılığıyla değerlendirmektir. İktisat literatüründe, tarım sektörünün özellikle gelişmekte olan ülkelerde istihdam ve dış ticaret yoluyla GSYH’ye katkı sağladığı kabul edilir. Bu çerçevede, tarımsal fiyat istikrarı ise makroekonomik istikrarın ve büyüme potansiyelinin korunmasında merkezi bir rol oynar. Bu çalışma, 2010-2023 döneminde Türkiye ekonomisinde GSYH büyüme oranı üzerindeki tarım istihdamı, tarım enflasyonu ve tarımda ihracatın ithalatı karşılama oranı (ihracat/ithalat oranı olarak tanımlanan) değişkenlerinin etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Analizler, GSYH Büyüme Oranı ve Tarım İstihdamı değişkenlerinin logaritması alınarak Çoklu Doğrusal Regresyon yöntemiyle (SPSS 27 kullanılarak) gerçekleştirilmiştir. Kurulan modelin yüksek açıklayıcılığa sahip olduğu ve istatistiksel olarak anlamlı bulunduğu tespit edilmiştir. Model güvenilirliği, yapılan tanı testleri (VIF, Durbin-Watson, Breusch-Pagan) ile doğrulanmıştır. Katsayı analizlerinde, tarım enflasyonunun GSYH büyümesi üzerinde en güçlü ve negatif etkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Buna karşın tarımda ihracatın ithalatı karşılama oranı ve tarım istihdamı değişkenleri GSYH büyümesini pozitif yönde etkilemektedir. Bu bulgular, ekonomik istikrar ve büyüme için tarım sektöründe enflasyonla mücadelenin öncelikli bir politika alanı olması gerektiğini göstermektedir.