(untitled) (Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 2026)
Bu çalışmada, Türkiye’de özel sektörün dış borçlanma yapısının ve iç finansman kaynaklarının hisse senedi piyasası üzerindeki etkileri 2010:M1 – 2024:M12 dönemi için ARDL yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Bu bağlamda BIST 100 endeksinin, özel sektörün yurt dışından sağladığı kısa ve uzun vadeli borçler, bankalar tarafından sağlanan toplam krediler ve üç ay vadeli mevduat faiz oranları ile ilişkisi incelenmiştir. ARDL yöntemi sayesinde, değişkenler arasındaki kısa ve uzun dönemli ilişkiler ayrı ayrı incelenmiş, yapısal kırılmalar ise modele dahil edilen kukla değişkenle dikkate alınmıştır. Analiz sonuçları, BIST 100 endeksinin kısa vadeli dış borçlanma ve faiz oranlarındaki değişimlere duyarlı olduğunu ortaya koymuştur. Uzun dönemde kısa vadeli dış borçlanma pozitif etkili olurken, faiz oranlarının negatif etkisi anlamlı bulunmuştur. İç kredi hacminin etkisi ise zayıf ve negatif yönlüdür. Uzun vadeli dış borçlanma negatif katsayıya sahip olsa da istatistiksel olarak anlamlı değildir. Kısa dönemde ise hata düzeltme terimi anlamlı ve negatiftir; bu da modelin uzun dönem dengesine uyum sağladığını göstermektedir. Kısa vadeli dış borçlar bu dönemde de pozitif etkili olup, faiz oranları yine negatif etki göstermektedir. Analizde kullanılan kukla değişkenin negatif ve anlamlı etkisi, bu dönemdeki döviz kuru krizi, COVID-19 pandemisi ve küresel belirsizliklerin borsa performansını olumsuz etkilediğini göstermektedir. Bu bulgular politika yapıcılar için önemli stratejik çıkarımlar sunmaktadır.