EĞİTİM KURUMLARINDA ÇATIŞMA YÖNETİMİ, ÖRGÜTSEL SESSİZLİK VE ÖRGÜTSEL VATANDAŞLIK DAVRANIŞI (Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 2023)
Bu çalışmanın amacı, eğitim kurumlarında örgütsel çatışma yönetimi ve örgütsel sessizlik düzeylerinin, örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki yordayıcı etkisini açıklamaktır. Araştırma örneklemi, Uşak il merkezindeki anaokul, ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan ve tabakalı tesadüfi örnekleme yöntemi ile belirlenen 500 öğretmenden oluşturulmuştur. Veriler, Örgütsel Çatışma Yönetimi Stilleri Ölçeği, Örgütsel Sessizlik Ölçeği ve Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin analizinde aritmetik ortalama ve standart sapma gibi betimsel istatistikler hesaplanmış, yordayıcılık analizinde hiyerarşik regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Bulgular okul yöneticilerinin çatışma yönetim stillerinden bütünleştirme, uzlaşma, uyma, kaçınma stilini düşük düzeyde, hükmetme stilini ise yüksek düzeyde kullandığını göstermiştir. Ayrıca örgütsel sessizlik ve örgütsel vatandaşlık davranışlarına ait değişkenlere için hesaplanan ortalamalar, öğretmenlerin orta düzeyde örgütsel sessizlik gösterdiğini; yüksek düzeyde örgütsel vatandaşlık davranışları sergilediklerine işaret etmiştir. Yapılan hiyerarşik regresyon sonuçları ise regresyonun ilk aşamasında çatışma yönetim yöntemlerinden “hükmetme” stratejisinin örgütsel vatandaşlık davranışının negatif yordayıcısı olduğunu göstermiştir. Bununla birlikte analizin ikinci aşamasında örgütsel sessizlik boyutları arasında yer alan “okul ortamı, sessizliğin kaynağı ve yönetici” alt boyutlarının örgütsel vatandaşlık davranışının negatif bir yordayıcısı olduğu görülmüştür. Elde edilen sonuçlar bağlamında, okul yöneticilerinin mümkün olduğunca uzlaştırıcı ve bütünleştirici çatışma yönetim stillerini kullanmaya çalışması ve eğitim örgütlerinde örgütsel sessizliğe yol açan etkenlerin derinlemesine incelenmesi önerilebilir.
Keywords: Eğitim Örgütleri; Çatışma; çatışma yönetim stilleri; örgütsel sessizlik; örgütsel vatandaşlık