TÜRKİYE’DE İSTİHDAMSIZ BÜYÜME HİPOTEZİNİN ANALİZİ: FOURIER KANTİL NEDENSELLİK TESTİ̇ (Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 2024)
İstihdam ve ekonomik büyüme değişkenleri, ülke ekonomilerinin başarı göstergeleri olarak değerlendirilmekte ve gelişmişlik düzeyine bakılmaksızın her ülkenin ekonomi politikalarının vazgeçilmez unsurlarının başında gelmektedir. Ekonomik büyüme sayesinde başka bir ifadeyle üretilen mal ve hizmet miktarındaki artışın, beraberinde bunları üretmek için kullanılan işgücünde de artış meydana getirmesi beklenmektedir. Ancak son dönemlerde uygulamada bu beklentinin tersi sonuçların ortaya çıktığı ve bazı ülkelerde ekonomik büyüme artmasına rağmen, istihdam oranlarının azaldığı görülmektedir. Bu durum, “istihdamsız büyüme” olarak adlandırılmaktadır. Ekonomik büyümenin istihdam artışı oluşturmadığı bu süreç içerisinde genellikle işsizlik oranlarında da artış yaşanmaktadır. Bu çerçevede çalışmanın amacı, 2005:Ç1-2024:Ç1 dönemini kapsayan çeyreklik verileri kullanarak Türkiye ekonomisi için istihdamsız büyüme hipotezinin geçerliliğini; büyüme oranı, istihdam oranı, erkek istihdam oranı ve kadın istihdam oranı verilerini kullanarak ayrı ayrı test etmektir. Bu amaçla çalışmanın analiz kısmında, değişkenlere yönelik ilk olarak Fourier KPSS durağanlık testi uygulanmış daha sonra ekonomik büyüme ve istihdam değişkenleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla Fourier Kantil nedensellik testi kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre; büyümeden istihdama, erkek istihdamına ve kadın istihdamına doğru herhangi bir nedensellik ilişkisi tespit edilememiştir. Dolayısıyla Türkiye’de genel ve cinsiyet bazında istihdamsız büyüme hipotezinin geçerli olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Keywords: Ekonomik Büyüme; İstihdam; Türkiye; Fourier KPSS Durağanlık Testi; Fourier Kantil Nedensellik Testi.