REEL DÖVİZ KURU BELİRLEYİCİLERİNİN ASİMETRİK YÖNTEMLER İLE ANALİZİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ (Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 2025)
Reel döviz kuru, ülkeler arasındaki göreli fiyat veya maliyet gelişimi hakkında bilgi vermekte ve ekonomilerin rekabet kabiliyetlerinin değerlendirilmesinde faydalanılan önemli bir makroekonomik göstergedir. Türk ekonomisin son zamanlarda tecrübe ettiği kur ataklarının yarattığı belirsizlik ortamından ötürü Liranın değerini etkileyen makro iktisadi değişkenleri ampirik olarak daha derinlemesine inceleme ihtiyacı ortaya çıkmıştır. Çalışmada, Kamin-Rogers reel döviz kuru modelinden faydalanılarak Türkiye için reel döviz kuru endeksi üzerinde önemli role sahip makro iktisadi faktörlerin kur üzerindeki asimetrik etkileri eşik yapısal regresyon modeli ile incelenecektir. Türkiye ekonomisi için kurulan asimetrik eşik yapısal regresyon modeli toplam 34 çeşit varyasyonda tahmin edilmiş ve ampirik olarak en başarılı modelin bulgularına göre beş çeyrek önceki Türkiye faizlerinin %13.06’nın üstünde olması durumunda Türkiye’de reel kurun belirleyicisi enflasyon olurken, yurtiçi faizlerinin %13.06’nın altında olması durumunda büyüme ve yurtiçi faizler reel kurların üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olmaktadır. Bu bulgular iki noktada önemlidir. İlk olarak Türk ekonomisinde reel kurun dış finansal göstergelere ne denli bağımlı olduğunu ortaya çıkarmaktadır. Asimetrik model gereği farklı parametre değerleri tahmin edilmesi ile anlaşılan, farklı rejimlerde reel kur üzerindeki anlamlı etkilerin büyüme ile enflasyon arasında gidip gelmesi, üzerinde durulması gereken ikinci sonuçtur.
Keywords: Döviz Kuru; Enflasyon; Faiz; Eşik Regresyon Modeli; Türkiye Ekonomisi