Misyon İfadelerinin Stratejik Yönetim Bakış Açısıyla Değerlendirilmesi: JCI Akreditasyonlu Hastaneler Üzerine Nitel Bir Durum Çalışması
DOI:
https://doi.org/10.63556/tisej.2026.1732Anahtar Kelimeler:
Stratejik yönetim- misyon- içerik analizi- Sağlık Kurumu.Özet
Bu çalışmanın amacı, sağlık kurumlarının misyon ifadeleri oluşturulurken literatürde belirtilen öğelerden hangilerine yer verilip verilmediğini belirlemektir. Çalışmada Türkiye’deki faaliyet gösteren sağlık kurumlarından Joint Commission International (JCI) tarafından akredite edilen kurumlar ele alınmıştır. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni ile yapılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analizinde içerik analizi kullanılmış ve misyon ifadelerinin çözümlenmesi yapılmıştır. İkincil verilerin kullanıldığı çalışmada 42 sağlık kurumunun misyon ifadeleri internet sayfalarından elde edilmiş ve incelenmiştir. Analiz sonucunda, misyon ifadesinde bulunması gereken literatürde kabul görmüş dokuz öğenin tamamını kullanan kurum olmadığı, kurumların en sık kullandığı öğelerin müşteriler, ürün veya hizmetler, felsefe ve ayırt edici özelliktir. En az kullanılan öğelerin ise pazarlar, hayatta kalma, büyüme ve karlılık, çalışanlar için kaygı ve halktaki imaj kaygısı olduğu belirlenmiştir. Ayrıca kurumların kullandıkları misyon ifadelerinin benzer birkaç öğe etrafında yoğunlaştığı da gözlemlenmiştir. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda Türkiye’de sağlık kurumlarının misyon ifadelerini belirlerken literatürdeki araştırmalardan yararlanmadığı ve konuya gereken önemi vermediği görülmüştür. Bu sonuçlar doğrultusunda çalışmanın son bölümünde kurumlara ve daha sonra çalışma yapacak olan araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur.
Kaynaklar
Aktan, C. C. (2008). Stratejik yönetim ve stratejik planlama. Çimento İşveren Dergisi, 22(4), 4–21.
Alegre, I., Berbegal-Mirabent, J., Guerrero, A., & Mas-Machuca, M. (2018). The real mission of the mission statement: A systematic review of the literature. Journal of Management & Organization, 24(4), 456–473. https://doi.org/10.1017/jmo.2017.82
Ansoff, H. (2007). Strategic management. Springer. https://doi.org/10.1057/9780230590601
Babnik, K., Breznik, K., Dermol, V., & Trunk Širca, N. (2014). The mission statement: Organisational culture perspective. Industrial Management & Data Systems, 114(4), 612–627. https://doi.org/10.1108/IMDS-10-2013-0455
Bart, C. (2007). A comparative analysis of mission statement content in secular and faith-based hospitals. Journal of Intellectual Capital, 8(4), 682–694. https://doi.org/10.1108/14691930710830837
Bolon, D. S. (2005). Comparing mission statement content in for-profit and not-for-profit hospitals: Does mission really matter? Hospital Topics, 83(4), 2–9. https://doi.org/10.3200/HTPS.83.4.2-10
Brubakk, K., Gunn, E., Bukholm, G., Barach, P., Tjomsland, O. (2015) A systematic review of hospital accreditation: the challenges of measuring complex intervention effects. BMC Health Services Research, 15(280), 1-10.
Cochran, D., David, F., & Gibson, C. K. (2008). A framework for developing an effective mission statement. Journal of Business Strategies, 25(2), 27–39.
Çiftçi, T. (2011). Üç adımda stratejik yönetim. İstanbul Sanayi Odası Kalite ve Teknoloji İhtisas Kulübü Düşünme Düzeyi, Tarzı ve Gerekliliği: Stratejik Boyutuyla Modern Yönetim Yaklaşımları.
Forehand, A. (2000). Mission and organizational performance in the healthcare industry. Journal of Healthcare Management, 45(4), 267–277.
Ginter, P. M., Duncan, W. J., & Swayne, L. E. (2018). The strategic management of health care organizations. John Wiley & Sons.
Güçlü, N. (2003). Stratejik yönetim. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(2), 61–85.
Güdük, Ö., & Kılıç, C. H. (2017). Sağlık hizmetleri akreditasyonu ve Türkiye’de gelişimi. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 7(2), 102-107.
Joint Comission International (JCI) (2025A). Products & Services. Erişim adresi: https://www.jointcommission.org/en/accreditation/who-we-accredit
Joint Comission International (JCI) (2025B). Standarts. Erişim adresi: https://www.jointcommission.org/en-us/standards
Joint Comission International (JCI) (2025C). Standarts. Erişim adresi: https://www.jointcommission.org/en/about-us/recognizing-excellence/find-accredited-international-organizations?rfkid_7:content_filters=country:eq:Turkey#sort=%40aoname%20ascending&numberOfResults=100&f:@aocountry=[Turkey]
Köseoğlu, M. A., & Ocak, S. (2010). Misyon ifadelerinde kullanılan öğeler işletmelerin mülkiyet yapısına göre değişir mi?: Özel ve kamu hastaneleri üzerine bir araştırma. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 13(1), 63–82.
Leuthesser, L., & Kohli, C. (1997). Corporate identity: The role of mission statements. Business Horizons, 40(3), 59–66.
Lynch, R. (2021). Strategic management. Sage.
McNaught, C. ve Lam, P. (2010). Using Wordle as a Supplementary Research Tool. Qualitative Report, 15(3), 630-643.
Merriam, S. B. (2013). Nitel araştırma: Desen ve uygulama için bir rehber (3. Baskıdan Çeviri, Çeviri Editörü: S. Turan). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım
Morphew, C., & Hartley, M. (2006). Mission statements: A thematic analysis of rhetoric across institutional type. The Journal of Higher Education, 77(3), 456–471. https://doi.org/10.1080/00221546.2006.11778934
Önal, C. (2025). BÖLÜM SAĞLIK TURİZMİNDE KALİTE VE AKREDİTASYON. SAĞLIK TURİZMİ: SAĞLIKTA SINIRLARI AŞMAK, 58.
Özdem, G. (2011). An analysis of the mission and vision statements on the strategic plans of higher education institutions. Educational Sciences: Theory and Practice, 11(4), 1887–1894.
Pearce, J., & David, F. (1987). Corporate mission statements: The bottom line. Academy of Management Executive, 1(2), 109–116. https://doi.org/10.5465/ame.1987.4275821
Peker, A. E., & Boyraz, A. (2017). Stratejik yönetim kavramına teorik bir yaklaşım. Fırat Üniversitesi Uluslararası İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 1(2), 67–92.
Rachman, D., Mescon, M., Bovee, C. L., & Thill, J. V. (1993). Business today. McGraw-Hill.
Steade, R. D., Worrell, D. L., McDonald, R. E., & Baker, H. E. (1984). Business: Its nature and environment, an introduction (10th ed.). South-Western Publishing.
Strauss, A. L. & Corbin, J. (1990). Basic of qualitative research: grounded theory producers and techniques. Newbury Park, CA: Sage.
Tabrizi JS, Gharibi F, Wilson AJ. Advantages and Disadvantages of Health Care Accreditation Models. Health Promotion Perspectives an International Journal, 2011; 1(1):1–31.
Taiwo, A. A., Lawal, F. A., & Agwu, M. E. (2016). Vision and mission in organization: Myth or heuristic device? The International Journal of Business & Management, 4(3), 1–7.
Tengilimoğlu D.-Işık O.-Akbolat M. (2012), Sağlık İşletmeleri Yinetimi, Nobel Akademik Yayıncılık Eğitim Danışmanlık Tic. Ltd. Şti., Geliştirilmiş 5. Basım, Ankara.
Ülgen, H., & Mirze, S. K. (2010). İşletmelerde stratejik yönetim. Beta Yayınları.
Ültay, E., Akyurt, H., & Ültay, N. (2021). Sosyal bilimlerde betimsel içerik analizi. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, (10), 188–201. https://doi.org/10.21733/ibad.871703
Yavuz, M., & Döven, M. S. (2018). Misyon ve vizyon ifadeleri kurumu ifade etmekte midir: Kamu hastane birlikleri örneği. Stratejik Yönetim Araştırmaları Dergisi, 1(1), 67–100.
Yenisu, E., Şahin, F., & Öztekkeli, H. (2019). Yönetim düşüncesinin evriminde sistem kuramının etkileri: Kavramsal bir çözümleme. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(18), 514–527.
Yıldırım, F. (2023). Hastanelerin misyon ve vizyon ifadelerinin incelenmesi: Samsun ili örneği. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 13(1), 677–706. https://doi.org/10.48146/odusobiad.1229995
Yıldırım, F. (2023). Şehir hastanelerinin misyon ve vizyon beyanlarının içerik analizi. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14(1), 143–162. https://doi.org/10.54558/jiss.1236281
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
